AI-ondersteund artikel — automatisch opgesteld en gecontroleerd op feiten. Transparantiemelding conform artikel 50 van de EU AI Act.
Amazon knipt zeldzame boeken kapot om AI te trainen — en botst daarmee op Europese auteursrechtregels
Amazon koopt en vernietigt zeldzame boeken om ze te scannen als AI-trainingsdata, blijkt uit onderzoek van 404 Media. De praktijk illustreert precies het probleem dat de auteursrechtenverplichting uit de AI Act moet aanpakken.
Amazon koopt op grote schaal zeldzame boeken op, snijdt er de ruggen af en scant ze pagina per pagina in — om ze daarna weg te gooien. Dat blijkt uit onderzoek van 404 Media, dat een trackingapparaat in een zeldzaam boek verstopte en de zending volgde. Het spoor leidde naar een Amazon-vestiging in Las Vegas, intern bekend als “VGT3” en herkenbaar aan een logo met een dinosaurus die een boek vasthoudt. Daar worden boeken gescand als trainingsmateriaal en daarbij vernietigd. Amazon liet enkel weten dat het bedrijf “boeken koopt via commerciële kanalen om de producten en diensten die klanten gebruiken te verbeteren”, meldt TechCrunch, dat het onderzoek op 17 augustus 2026 overnam.
Zeldzame en ongepubliceerde boeken zijn voor AI-bedrijven bijzonder gegeerd trainingsmateriaal: ze staan nergens online en zijn dus niet al door eerdere modellen “verbruikt”, wat volgens TechCrunch helpt om zogenoemde model collapse te vermijden — de kwaliteitsdaling die optreedt wanneer AI getraind wordt op tekst die zelf al door AI gegenereerd is. Amazon is niet de eerste techreus die daarvoor naar boeken grijpt: Anthropic stemde vorig jaar in met een schikking van 1,5 miljard dollar in een class action van auteurs, nadat het bedrijf meer dan 7 miljoen gepirateerde boeken bleek te hebben gebruikt om zijn Claude-modellen te trainen — goed voor zo’n 3.000 dollar per boek voor naar schatting 500.000 boeken, aldus NPR.
Wat betekent dit voor Vlaanderen en België?
Deze zaak toont precies waarom de Europese auteursrechtenverplichting uit de AI Act geen vrijblijvende formaliteit is. Elke aanbieder van een algemeen AI-model dat op de EU-markt — dus ook in België — wordt aangeboden, moet volgens artikel 53 van de AI Act een beleid voeren dat de Europese auteursrechtregels respecteert. Amazon biedt via zijn cloudplatform AWS ook eigen basismodellen aan (de Titan- en Nova-reeks); wie zulke modellen in de EU aanbiedt, valt onder diezelfde verplichting. Zoals we eerder al schreven, moeten aanbieders van zulke modellen bovendien een publieke samenvatting van hun trainingsdata publiceren. Voor Vlaamse en Belgische auteurs en uitgevers betekent dit op papier een juridische hefboom om hun werk buiten AI-trainingsdata te houden — al toont deze zaak dat die controle in de praktijk moeilijk te handhaven blijft zolang boeken via de gewone handel opgekocht kunnen worden.
Deze site stelt haar nieuwsduiding op met AI-modellen van Anthropic. Zie ons redactioneel beleid.
Bronnen: 404 Media · TechCrunch · Houthoff · NPR