AI-ondersteund artikel — automatisch opgesteld en gecontroleerd op feiten. Transparantiemelding conform artikel 50 van de EU AI Act.

AI Act-transparantieregels gaan in, maar België heeft nog geen toezichthouder

Sinds 2 augustus 2026 gelden de transparantieverplichtingen van artikel 50 van de Europese AI Act, maar België duidde nog geen nationale toezichthouder aan. De CRB waarschuwt dat het land niet klaar is.

Sinds 2 augustus 2026 zijn de transparantieverplichtingen van artikel 50 van de Europese AI Act van kracht. Chatbots moeten voortaan duidelijk maken dat gebruikers met een AI-systeem praten, en AI-gegenereerde content die het publiek informeert — zoals nieuwsartikels, jaarverslagen of overheidscommunicatie op sociale media — moet herkenbaar gelabeld worden. Wie de regels overtreedt, riskeert boetes tot 15 miljoen euro of 3% van de wereldwijde jaaromzet, naargelang wat hoger uitvalt.

Opvallend: op het moment dat deze verplichtingen ingaan, heeft België nog geen nationale toezichthouder aangeduid om erop toe te zien. Er bestaat onduidelijkheid over de verdeling van bevoegdheden tussen het federale niveau en de deelstaten. De Centrale Raad voor het Bedrijfsleven (CRB) waarschuwde in een advies dat België niet klaar is om de AI Act correct uit te voeren. Vakbonden en werkgevers vragen dringend werk te maken van behoorlijk AI-toezicht. De CRB benadrukt daarbij drie punten: het human-in-the-loop-principe, bescherming van werknemers tegen bias en discriminatie, en het recht op transparante informatie over datagebruik.

De volgende mijlpalen in de uitrol van de AI Act volgen op 2 december 2026, wanneer de overgangsperiode voor watermerken afloopt, en op 2 december 2027, wanneer de regels voor hoogrisicosystemen uit bijlage III van kracht worden.

Wat betekent dit voor Vlaanderen en België?

Het ontbreken van een toezichthouder valt op omdat de adoptie van AI in België net vooroploopt. Bij Vlaamse ondernemingen steeg het AI-gebruik van 32,1% in 2023 naar 58,8% in 2025 — bijna een verdubbeling in twee jaar (AI-Barometer, Departement EWI). Ook nationaal zit België in de Europese top vijf: 34,5% van de Belgische bedrijven zette in 2025 minstens één AI-technologie in, tegenover een EU-gemiddelde van ongeveer 20% (FOD Economie). Die snelle adoptie zonder aangewezen toezicht betekent dat bedrijven en overheidsdiensten in Vlaanderen voorlopig zelf moeten inschatten of ze aan de transparantieplicht voldoen, zonder een duidelijk aanspreekpunt voor handhaving of advies. Voor werknemers en burgers blijft het onduidelijk bij wie ze terechtkunnen met klachten over niet-gelabelde AI-content of gebrekkige transparantie, tot de bevoegdheidsverdeling tussen federaal en de deelstaten is opgehelderd.

Bronnen: VRT NWS, “Strengere regels maar geen toezichthouder: hoe ver staat België met de Europese wetgeving rond AI die vandaag ingaat?”, 29 juli 2026; ITdaily, “CRB trekt aan de alarmbel: België is niet klaar voor de AI Act”; AI-Barometer 2025, Departement EWI; cijfers Belgische bedrijven via FOD Economie.

Bronnen: VRT NWS · ITdaily · AI-Barometer 2025, Departement EWI · FOD Economie